Ceza kavramı

Ceza kavramı öz anlamından koparılarak dilimize tahrif edilerek geçmiş kavramlardan bir başkası. Uygunsuz davranışlarda bulunanlara uygulanan üzüntü, sıkıntı, acı verici işlem veya yaptırım şeklinde Türkçe'ye geçmiştir fakat tamamıyla hatalıdır.

Kavram suç ile ilişkilendirilerek negatif bir alana hapsedilmiştir.

Kuran'da nasıl geçiyor ve öz anlamı nedir inceleyelim.

CZYج ز يkarşılığını vermek, karşılık göstermek, ödeme, ödüllendirme ya da cezalandırma ج ز ي kökü bir fiilin veya davranışın karşılığına denk gelecek şekilde bir pay vermek, bir şeyin yerine geçecek karşılığını teslim etmektir. Yani bu hem olumlu hem olumsuz manada olabilir.

Kuran'da kişiler yaptıklarından sorumludur ve fiilleri kendi 'ceza'larını belirler. Bu ceza ödül de olabilir azap da, kişi kendi yaptığı ile bu alanı belirler.

Köke anlam veren kılcal semantikte karşımıza üç damar çıkar, karşılık ilkesi yani yapılan bir iş var ve ona cevap veren bir karşı fiil ile karşılık buluyor. Denklik ilkesi, verilen karşılık yapılan işe uygun ve denk bir pay olmalı. Yerine geçme ilkesi, verilen şey, sanki önceki işin bedeli gibi onun yerine geçmeli ve tam ikame etmeli.

Taha suresi 15 aslında kavramı tam manası ile tefsir eder:
Zamanını gizlemiş olsam da her nefsin peşinde koştuğunun karşılığını görmesi için kuşkusuz ki o Saat gelecektir.

İnsanın peşinden koştukları iyilik de olabilir kötülük de, karşılığı 'ceza'dır. Ayette karşılığını görmesi için tabiri tucza olarak anılmıştır.

Rahman 60
İyiliğin karşılığı, yalnızca iyilik değil midir?

Hel cezaul ihsani illel ihsan şeklindeki orijinalinde iyiliğin cezasının iyilik olduğu vurgulanır.

İnsan 12
Onların sabretmelerinin karşılığı cennet ve hürriyettir.

Bu ayette de sabrın cezası yani karşılığı tarif edilmektedir. Yine olumlu manada kullanılmıştır.

Olumsuz ve olumlu bir arada kullanılıyor:

Necm 31
Göklerde ve yerde bulunan ne varsa Allah'ındır ki kötülük yapanlara yaptıklarıyla karşılık vermesi ve iyilik yapanlara da en güzeliyle karşılık vermesi için.

Burada hem iyilik hem de kötülüğün karşılığı için yecziye kalıbı kullanılmıştır.

Türkçedeki ceza kelimesi negatif yüklü olduğu için ceza geçen her yerde 'ceza vermek' diye çevirmek Kuran’ın anlam örgüsünü çarpıtıyor. Bir yerde ceza bir yerde ödül demek de tam doğru anlamı vermiyor, ceza'nın tam anlam sabiti 'karşılık'tır.