Göklerin ve yeryüzünün kilitleri üzerine
Kuran'da kilit kavramı
Göklerin ve yeryüzünün kilitleri yalnızca O'nundur...
Şura 12
Göklerin ve yeryüzünün kilitleri üzerine
Kuran'da insanoğlu'nun evreni anlama çabasında karşılaşacağı iki farklı dil modelinden sözediliyor. Biri matematik, sabitler, oranlar ve fonksiyonlar diğeri ise vahyin dili. Kuran’da şüphesiz Biz her şeyi bir ölçü ve tasarımla yarattık denilirken başka bir pasajda ve lehu mekalidus semavati vel ard cümlesinde geçen mekalid kavramı dikkatimizi çekiyor. Kilitler.. Bu kilitler ne olabilir biraz derine doğru inelim.
Kilit olarak anılan mekalid kelimesinin kökenine inelim. Kalede ق ل د dilimize de geçmiş olan kilit kelimesinin de köküdür. Bedevi arapçasında bir hayvanın boynundaki ipi dürerek sağlamlaştırma, boynuna geçirme, bu geçirilen boyun bağı ile onu kontrol altına alarak üzerinde yetki ve irade sahibi olmaktır. Bir nesneye bağ geçirerek onu yönetecek şekilde sabitleyip aidiyetini belirgin hale getirmektir. Taklit aynı kökten gelir, başkasının boynuna bağlı olan bir hükme bağlanmak, merkezi hükmü tecrübe etmeden sorgusuzca benzerini uygulamamaya çalışmak anlamındadır ve iradesizliktir. Mukallit ise başkasının boynundaki formun veya kalıbın izini üzerinde taşıyan kişidir, yani taklitçi.
Öyleyse mekalid göklerin ve yerin boyun halkaları, kontrol bağları ve yönetim dizginleridir.
Ayetin devamında kavram rızık ile ilişkilendirilir. Dilediği kimse için rızkı genişletir ve daraltır.
Enam suresinin şu pasajı konuya genişlik kazandırması açısından çok önemlidir, unutmayalım, Kuran kendisini tefsir eder.
95. Evet, Allah, tohumu ve çekirdeği yarıp çatlatandır. Ölüden diriyi, diriden de ölüyü çıkarandır. İşte budur Allah! O halde nasıl çevriliyorsunuz?
96. O karanlığı yarıp sabahı çıkarandır. Geceyi bir sükunet, Güneş'i ve Ay'ı bir hesap ölçüsü kılandır. İşte bunlar, Mutlak Üstün Olan'ın, Her Şeyi Bilen'in takdiridir.
97. Karanın ve denizin karanlıklarında yönünüzü bulasınız diye yıldızları size kılavuz yapan O'dur. Kuşkusuz akleden bir halk için ayetleri böylece ayrıntılı şekilde açıklarız.
98. Sizi tek bir nefisten inşa eden O'dur. Sizin için bir kalış ve emanet olarak konuluş yeri vardır. Akleden bir halk için ayetlerimizi böylece ayrıntılı bir şekilde açıkladık.
99. O, gökten su indirendir. Onunla her türlü bitkiyi bitirdik. Ve o bitkilerden filizler çıkardık da yığın yığın daneler, palmiyegillerin tomurcuklarından sarkan salkımlar, birbirine hem benzeyen hem benzemeyen, üzüm bağları, zeytin ve nar bahçeleri meydana getirdik. Semeresini verirken ve semaratı olgunlaştığında her birine bir bakın! Bunlarda iman eden bir kavim için ayetler vardır.
Yağmur üzerinden düşünelim. Yağmur damlasının içerisindeki formül yani onun reçetesi bile başlı başına tüm canlılığı besleyecek oranlara sahiptir. Bu oranlarda yaşanacak olası %1'lik sapma dünyada tek bir canlı türünün bile yaşayamaması anlamına gelir. Havanın belli bir sıcaklıkta taşıyabileceği maksimum su buharı miktarı, yoğunlaşma için gereken doygunluk noktası ve bir damlanın düşmeye başlayabilmesi için ağırlık ile hava direnci arasındaki dengeye dair eşikler vardır. Bunların her biri matematiksel fonksiyonlarla ifade edilebilir. Bu fonksiyonların yapısı, sınırları ve toleransları yağmurun tasarımıdır. Yağmurun nerede, ne zaman, ne kadar, hangi yoğunlukta ve hangi formda yağacağı ise mekalid kontrol sistemi üzerinden yönetilen bir dağıtımdır.
Dünya atmosferi gaz ve element oranlarının çok dar ve hassas aralıklarda tutulduğu metrik bir sistemdir. Toprağın verimliliği üzerinden baktığımızda ise azot, fosfor, potasyum, kalsiyum, magnezyum, demir, çinko gibi elementlerin belirli aralıklarda bulunması gerekir.
Fiziki düzlemde gökler ve yer serbestçe dolaşan kaotik yapılar mı yoksa yörünge yasaları, çekim dengeleri, fizik sabitleri ve ekosistem döngüleri ile tam anlamı ile 'boyunduruk' altına alınmış kontrollü sistemler midir?
Bir sistem hangi koşulda nasıl davranacak, hangi sınırların ötesinde çökecek veya hangi seviyede en verimli şekilde çalışacaktır? İşte bütün bunlar o sistemin tasarımıdır. Kilitler tüm bu tasarımın işleyişinin kontrolüdür. Matematiksel aralıkları koruyan, yöneten ve ayarlayan süreçler mekalid olarak karşımıza çıkıyor.
İlginç bir bağ kuralım.
Allah hem mekalid'in hem de melekut'un sahibidir.
Yasin 83
O, çok yüce ve çok üstündür. Her şeyin mekelutu ve egemenliği O'nun elindedir. Ve O'na döndürüleceksiniz.
Enam 75
Böylece, göklerin ve yerin melekutunu İbrahim'e gösteriyorduk ki kesin iman edenlerden olsun.
Melekut yaratılmış tüm evren güçleri ve mekalid ise melekutun işletim paneli olabilir mi?
Evreni bu gözle okumak bilimi ciddiye alarak vahyi romantik bir teselli düzeyine indirgemeden iki sistemi yan yana ve birbirine entegre olarak analiz etmektir. Kainat kitabının formülleri ile bu formüllerin anlam atlası aynı tasarımcının bize sunduğu ikili delillerdir.
Ve Allah bizi mutlak egemen güce itaate davet eder.
Enam 102
İşte Rabb'iniz Allah budur, O'ndan başka ilah yoktur. O, her şeyi yaratandır. O halde O'na kulluk edin. O, Her Şeye Vekil'dir.
Yorumlar
İlk yorumu sen yaz.


